Tadeusz Patan
| Data i miejsce urodzenia |
1930 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1997 |
| Zawód, zajęcie |
dziennikarz, publicysta, fotoreporter |
| Miejsce zamieszkania |
Bielsko-Biała |
Tadeusz Patan (ur. 1930, zm. 1997) – polski dziennikarz, redaktor, publicysta i fotoreporter, jeden z pierwszych pracowników tygodnika Kronika Beskidzka, założonego w 1956 roku. Uważany przez współpracowników i lokalne środowisko dziennikarskie za jednego z wybitniejszych reporterów Podbeskidzia, określany był mianem „króla łamów” przez redaktorów „Kroniki Beskidzkiej”, lokalnych dziennikarzy i działaczy społecznych[1]. Znany z odważnych reportaży historycznych, zaangażowania w dokumentowanie wydarzeń społecznych[2], ochrony przyrody oraz codziennego życia lokalnej społeczności. Mimo braku formalnego wykształcenia dziennikarskiego, uchodził za „dziennikarza z urodzenia”, który potrafił przemienić nawet drobne zdarzenie w zajmującą opowieść[3].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Tadeusz Patan urodził się w 1930 roku. W latach młodzieńczych był aktywnym harcerzem w strukturach Hufca Bielskiego ZHP. W 1948 roku pełnił funkcję przybocznego w jednej z drużyn harcerskich, która działała do momentu rozwiązania ZHP w 1949 roku[4].
Karierę dziennikarską związał z wydawanym w Bielsku-Białej tygodnikiem Kronika Beskidzka, gdzie pracował jako redaktor, reporter i fotoreporter. Był autorem licznych artykułów poświęconych tematyce historycznej, społecznej i przyrodniczej. W 1977 roku opublikował cykl reportaży pt. „Sosienki umierają walcząc”, opisujący działalność oddziału Armii Krajowej „Sosienki” w rejonie Oświęcimia. Cykl ten, oparty na rozmowach z Janem Wawrzyczkiem, był jedną z pierwszych tak odważnych publikacji na temat AK w lokalnej prasie okresu PRL[2].
Patan pisał również teksty o tematyce przyrodniczej, społecznej i kryminalnej. Jego artykuły, według redaktorów „Kroniki Beskidzkiej” oraz wspomnień dziennikarzy lokalnych, cechowały się żywym, barwnym stylem oraz głębokim zaangażowaniem w sprawy społeczności regionu. Szczególną pasję wykazywał w obronie przyrody Beskidów, wielokrotnie podejmując tematykę dewastacji środowiska naturalnego. W swoich publikacjach występował w obronie drzew, rzek i zwierząt, nierzadko wywołując tym lokalne i ogólnopolskie dyskusje, a nawet afery o krajowym zasięgu. Opisywano go jako „ostatniego Mohikanina staroświeckiej, żywej, barwnej, autentycznej, bardzo osobistej i bardzo chętnie czytanej reporterki”. Nazywano go także „latającym i węszącym reporterem”, który „żył od podwórka, blisko swych bohaterów i najbliżej spraw, którymi się zajmował. Dotykał, przeżywał, pisał i wściekle bronił swej prawdy. Ze staromodnym canonem, ciężkim jak kamień, wchodził tam, gdzie innym było za ciężko, poparzony w pożarze czechowickiej rafinerii i skostniały z zimna pod tragicznym mostem w Oczkowie”[1][3][5].
Zmarł w 1997 roku.
Dziedzictwo
[edytuj | edytuj kod]Tadeusz Patan pozostawił po sobie bogaty dorobek dziennikarski, który, według współpracowników, lokalnych publicystów i redaktorów, przyczynił się do zachowania pamięci o wydarzeniach historycznych Podbeskidzia[2] oraz promowania wartości obywatelskich i ekologicznych. Jego praca w Kronice Beskidzkiej stanowi ważny wkład w historię polskiego dziennikarstwa regionalnego[1][3][5].
Lista wydań „Kroniki Beskidzkiej”, w których ukazywały się jego teksty, została częściowo udostępniona online i stanowi źródło dokumentujące jego działalność reporterską[6].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c „Niezapomniani: Tadeusz Patan – król łamów”, zob. Wieczór króla łamów - Kronika Beskidzka, Beskidzka Inicjatywa Lokalna, beskidzkainicjatywalokalna.pl, [dostęp 2025-05-09].
- ↑ a b c Jak „Kronika” wskrzeszała „Sosienki”, Beskidzka24.pl, [dostęp 2025-05-09].
- ↑ a b c Redakcja bielsko.biala.pl: Był królem łamów. Tego nie uczą na żadnym dziennikarskim uniwersytecie. bielsko.biala.pl, 2020-12-27. [dostęp 2025-05-09].
- ↑ „Zarys działalności harcerskiej w Bielsku-Białej”, Towarzystwo Nauczycieli Bibliotekarzy Szkół Polskich Oddział w Rybniku, s.66,92,279, [dostęp 2025-05-09].
- ↑ a b KLM, fot. Tadeusz Patan: Pożar Rafinerii Czechowice - to już 47 lat. Relacje z tamtych wydarzeń nadal wywołują grozę ARCHIWALNE ZDJĘCIA. dziennikzachodni.pl, 2018-06-26. [dostęp 2025-05-18]. Zdjęcia
- ↑ Tadeusz Patan: Lista Kronik Beskidzkich. Śląska Biblioteka Cyfrowa. [dostęp 2025-05-18].